Manage cookies

To provide the best experiences, we use technologies like cookies to store and/or access device information. Consenting to these technologies will allow us to process data such as browsing behavior or unique IDs on this site. Not consenting or withdrawing consent, may adversely affect certain features and functions.

Accept all
Preferences
shadow
oil-can-left
oil-can-right

Wat is de gezondste olie om in te bakken? Kun je met extra vierge olijfolie bakken en is dit olijfolie braden de beste keuze als je aan het kokkerellen bent geslagen? Dat er op het internet diverse, tegenstrijdige antwoorden zijn te vinden helpt niet. Vandaar dat we daar nu voor eens en altijd uitgebreid antwoord op geven met de wetenschap als onze eerlijke raadgever…

Het begint met het brandpunt/rookpunt van olijfolie

Om te weten wat de beste olijfolie is om mee te bakken, beginnen wij bij het brandpunt (ook wel rookpunt) van de verschillende olijfoliën. Wanneer olijfolie gaat roken, is dit een indicator dat de olijfolie tot een te hoge temperatuur is verhit en daardoor aan het ‘aanbranden/verbranden’ is. Dit is niet goed aangezien wanneer eten verbrandt, polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s) vrijkomen. Dit zijn ongezonde stoffen die bijvoorbeeld met ziekteverwekking worden geassocieerd.1

Nu hoor je dikwijls dat extra vierge olijfolie ongeschikt om mee te bakken en braden omdat het snel verbrandt. In de onderstaande grafiek zie je de brandpunten voor de soorten olijfolie.

Het begint met het brandpunt/rookpunt van olijfolie

Je ziet dat je veilig kunt bakken met onze extra vierge olijfolie. Onze Griekse olijfolie is namelijk tot 207 Graden Celsius te verwarmen. Eén van de belangrijkste redenen dat je (alle soorten) olijfolie tot minimaal 207 graden Celsius kunt verwarmen, is dat ze veel enkelvoudig onverzadigde vetten bevatten.3 Dit soort vetten zijn beter bestand tegen verhitting dan oliën met meervoudig onverzadigde vetten, waaruit schadelijke stoffen zoals aldehyden ontstaan.4

Loading stories

Antioxidanten

Nog een andere, belangrijke reden hiervoor is de hoge aanwezigheid van antioxidanten in extra vierge olijfolie. Volgens het Voedingscentrum is dit de definitie: “Antioxidanten is een verzamelnaam voor stoffen zoals de vitamines E en C, spoorelementen zoals seleen en bioactieve stoffen, zoals aanwezig in groente en fruit.”

 

“Antioxidanten maken je eten gezonder en hebben een positief effect op tot hoe hoog je je olie/eten kunt verhitten.”

 

Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken 5 dat vooral extra vierge olijfolie veel antioxidanten bevat en deze tijdens het verhitten in het verhitte eten worden opgenomen. Daarnaast vergroten antioxidanten de stabiliteit6 van een verhitte substantie. Kortom: antioxidanten maken je eten gezonder en hebben een positief effect op tot hoe hoog je je olie/eten kunt verhitten.

 

Een laatste reden dat je de extra vierge olijfolie van Gkazas tot 207 minimaal graden Celsius kunt verhitten, is het natuurlijke zelf-filteringsproces van de olie.7 Hierbij zakken de laatste olijfvezels gedurende 3 maanden naar de bodem waardoor de olijfolie helder en vrij van restdeeltjes is. Deze restdeeltjes hebben namelijk een lager brandpunt en kunnen zelfs verkolen. Dit leidt weer tot ongezonde stoffen zoals PAK’s!8

Antioxidanten

Bakken in extra vierge olijfolie

Goed, het brandpunt van extra vierge olijfolie ligt rond de 207 graden Celcius. Wat betekent dit voor dan voor het bakken met extra vierge olijfolie? Nou, dat je zonder zorgen extra vierge olijfolie kunt gebruiken voor warme bereidingen in de keuken. Je zult zelf begrijpen dat het van belang is dat je er dan voor zorgt dat je je olijfolie niet tot te hoge temperaturen verhit. Hoe zorg je daarvoor?

 

Het meest belangrijke is altijd op te letten dat je olie niet gaat roken. Als je olie gaat roken/walmen is-ie aan het verbranden en dan kunnen er PAK’s vrijkomen. Let daar dus goed op! Ook zal verbrande olie geen positief effect op de smaak van je eten hebben. Daarbij is het aan te raden om de bereidingstijd zo kort mogelijk te houden. Dan minimaliseer je de kans op verbrande olie.9

Extra vierge olijfolie bakken, de conclusie

Kortom: extra vierge olijfolie behoort door het hoge brandpunt (mede dankzij de gezonde, enkelvoudig onverzadigde vetten en het kennen van antioxidanten) tot één van de meest stabiele oliesoorten om te verhitten. Bij correct gebruik van olijfolie is er geen enkele reden om aan te nemen dat er een gezondheidsrisico is.10 en 11

Extra vierge olijfolie braden

Oké, dus bakken met extra vierge olijfolie is gezond en smaakvol. Hoe zit het met braden in extra vierge olijfolie? Volgens het Voedingscentrum is extra vierge olijfolie ook heel geschikt om in te bakken. Ook zij noemen het hoge brandpunt van extra vierge olijfolie als reden. Dat je daarna dankzij de hoge mate van antioxidanten ook nog extra voedingswaarde aan je eten toevoegt is natuurlijk heel mooi meegenomen.

 

Waarom wordt bakken met extra vierge olijfolie soms afgearden en reguliere olijfolie als alternatief geboden? Daar ligt grotendeels een financiële reden ten grondslag aan. Reguliere olijfolie is goedkoper. Ook is deze soort hevig geraffineerde olijfolie tot hogere temperaturen te verhitten. Hierdoor is de kans op de vorming van PAKs kleiner.

 

Soms wordt er geopperd dat de smaak (vooral bij langdurige verhitting) verloren gaat. Je proeft de grassige, smaakvolle accenten van de extra vierge olijfolie dan wat minder. Echter is het bij extra vierge olijfolie bakken en met olijfolie braden vaak zo dat je relatief kort aan het koken bent. Hierdoor zul je juist die karakteristieke smaak van extra vierge olijfolie aan je gerecht toevoegen. Het resultaat is een betere smaakbeleving en om die reden is het met extra vierge olijfolie bakken en braden, zoals Gkazas Olijfolie, aan te raden. 12

Gkazas versus de rest

Gkazas versus de rest

Tips voor bakken in extra vierge olijfolie

Een goed begin is het halve werk. Laat de pan eerst warm worden op middelhoog vuur voordat je de olie toevoegt om oververhitting te voorkomen.

 

Zorg dat de temperatuur stabiel blijft. Zet niet opeens het vuur erg hoog en voeg niet in één keer heel veel ingrediënten toe.

 

Tot slot zijn er verschillende manieren om te weten of je olijfolie rond de 180 graden Celsius is. Een stuk brood in de hete olie bijvoorbeeld, die wordt dan krokant en goudbruin in zo’n 30 seconden. Geen brood? Een rijstkorrel kan ook. Bij de juiste temperatuur (dat is rond de 180 graden Celsius) zal het korreltje naar de oppervlakte komen en beginnen te garen.

 

Ook geen rijst? Steek de achterkant van een houten lepel in de olie. Als er direct kleine belletjes rondom het hout ontstaan, is de olie heet genoeg om te bakken. Er zijn trouwens ook speciale thermometers te koop, dat is al helemaal gemakkelijk.

Tips voor bakken in extra vierge olijfolie

Frituren in extra vierge olijfolie

Je weet nu dat je in extra vierge olijfolie bakken en braden kunt. Maar de vraag is natuurlijk of het frituren in extra vierge olijfolie gedoogd is. Het antwoord is ja. Aangezien je normaliter frituurt op temperatuur van 180 graden Celsius is dit voor extra vierge olijfolie ook geen probleem en wordt er over het algemeen aangeraden13 om als je voor een olie gaat om in te frituren, olijfolie te gebruiken. Ook hier is de belangrijkste reden het hoge brandpunt van extra vierge olijfolie. En ook hier is het mooi meegenomen dat je extra voedingswaarde aan je eten toevoegt door de hoge mate van antioxidanten. Lees hier meer over frituren in olijfolie.

Alternatieven voor extra vierge olijfolie bakken

We willen een zo volledig mogelijk beeld geven van de alternatieven voor in extra vierge olijfolie bakken en in olijfolie braden. Vandaar dat we hieronder kort wat alternatieven geven met daarbij de voor- en nadelen.

  • Boter

    Een lang verhaal kort is dat halvarine/margarine/(room)boter niet (het beste) geschikt zijn om mee te bakken of braden. Zo raadt het Voedingscentrum16 dit af omdat er relatief veel verzadigde vetten inzitten. Daarnaast bevatten halvarine en margarine veel water wat ook niet wenselijk is tijdens het bakken/braden. Dat er nog veel emulgatoren, anti-spatmiddelen, aroma’s, smaakversterkers, verdikkingsmiddelen, kleurstoffen, melkbestanddelen, transvetten en zelfs vleesextracten worden toegevoegd komt deze keuze niet ten goede.

     

    Bakken in roomboter is daarnaast ook nog eens tot 180 graden Celcius mogelijk. Aan margarine/halvarine worden vaak andere oliën toegevoegd waardoor het niet mogelijk is om te zeggen tot hoeveel graden je ze kunt verwarmen totdat het begint te roken.17 Het voedingscentrum geeft trouwens olijfolie als de goede keuze/alternatief.

  • Bak en braadproducten

    Laten we vooropstellen dat vloeibare boter gezonder is dan harde boter. Dit heeft ermee te maken dat de vuistregel is dat harde boter met name verzadigde vetten bevat. Pakjes bak- en braadproducten kun je dus beter mijden. Echter bevatten ook de vloeibare varianten verzadigde vetten en transvetten. Transvetten zijn zeer schadelijk en ontstaan met name door de industriële bewerkingen van vetten.

     

    Kortom: een gezondere keuze dan boter/margarine/halvarine, dat is zeker. Echter is hierbij ook de conclusie18 dat olijfolie door de antioxidanten, afwezigheid van verzadigde vetten en -transvetten een betere keuze is. En nee, frituren ga je niet doen in bak- en braadproducten.

  • Kokosolie

    Kokosolie bestaat voor 82% uit verzadigd vet (het hoogste van alle vet- en oliesoorten!). Hiervan weten we dat dit een negatief effect heeft op je gezondheid. Sterker nog, het is een fabeltje dat kokosolie (zo) gezond is. Dat toont de 5,6 wel die wordt gescoord op de voedingswaardetabel. 19

     

    Het brandpunt ligt trouwens bij kokosolie tussen de 177- en 232 graden Celsius 20 (respectievelijk geraffineerde en ongeraffineerde kokosolie), dus let goed op of de olie gaat walmen/roken. Bij ongeraffineerde kokosolie kun je dus wel frituren, maar door het hoge gehalte verzadigde vetten is olijfolie een betere keus.

  • Zonnebloemolie

    Zonnebloemolie bestaat net zoals olijfolie voor een groot deel uit onverzadigde vetten en kent een neutrale smaak. Dit vinden wij zelf alleen een nadeel, want wij houden juist van extra smaak aan het gerecht dat we bakken. Dat het rookpunt van zonnebloemolie op 227 graden Celsius zit is een voordeel ten opzichte van olijfolie.

     

    Toch wordt olijfolie aangeraden. Dit komt vooral door het feit dat zonnebloemolie relatief veel meervoudige onverzadigde vetten kent. In de voedingswaardetabel 21 scoort extra vierge olijfolie een 8,3 en zonnebloemolie een 7,2.

  • Koolzaadolie

    Met minder enkelvoudig onverzadigde vetten en meer meervoudig verzadigde vetten is koolzaadolie een minder alternatief voor olijfolie. Echter scoort deze olie wél beter op het percentage verzadigd vet, dat mag gezegd worden.

    Het brandpunt bij koolzaadolie is hoog (240 graden Celsius). Toch wordt niet aangeraden om hierin te bakken of braden, omdat de olie relatief veel meervoudig verzadigde vetten bevat. 22

Bakken in extra vierge olijfolie en met olijfolie braden

Op basis van flink wat wetenschappelijke bronnen kunnen we concluderen dat bakken in extra vierge olijfolie en ermee braden de lekkerste én gezondste keuze is. Je kunt deze olijfolie prima tot boven de 200 graden Celsius verhitten en geniet daarbij ook nog eens van de smaak- en gezondheidsvoordelen van extra vierge olijfolie. En de beste olijfolie om te bakken en braden? Dat is natuurlijk de biologische olijfolie, die 100% pure extra vierge olijfolie van Gkazas!

 

Als je hoger dan 207 graden Celsius wilt bakken en braden is pomace olijfolie de beste optie. Wil je hier meer over weten? Neem dan een kijkje op de pagina’s Wat is pomace olijfolie? en Bakken in pomace olijfolie? Onze pomace olijfolie kopen kan in de Albert Heijn of op onze webshop.

Pomace olijfolie kopen

Ontvang je maandelijkse dosis olijfolie inspiratie!

Sluit je aan bij tienduizenden olijfolie-liefhebbers en ontvang maandelijks kooktips, informatie over goede olijfolie en updates over onze familie. Geen spam, beloofd!