Waar moet je op letten bij olijfolie kopen? De ultieme keuzegids

Olijfolie kopen in de Nederlandse supermarkt kan aanvoelen als een doolhof. Termen als extra vierge, koude persing en mild vliegen je om de oren, maar wat betekenen ze echt? In deze gids leer je waar op letten olijfolie kopen, zodat je met het beste product voor jouw wensen thuiskomt.

TL;DR: snelgids – waar op letten olijfolie kopen?

Geen tijd om het gehele artikel te lezen? Let bij het olijfolie kopen op deze 5 punten en je zit bijna altijd goed:

1. Ken de producent: vertrouwen is alles. Weet wie de olie maakt en of zij met liefde voor het vak werken
2. Alleen extra vierge: De hoogste gradatie. Vermijd ‘Pure’, ‘Mild’ of ‘Classico’; dit is vaak chemisch bewerkt
3. De herkomst: zoek naar een specifiek land of regio (zoals Kreta, Griekenland). Staat er “Mix van oliën uit de EU”? Dan is het vaak een massaproduct zonder karakter
4. Donker glas of blik: vermijd doorzichtige flessen en plastic is uit den boze. Licht is de grootste vijand van olijfolie en maakt het ranzig
5. De prijs: Echte extra vierge olijfolie maken is een kostbaar proces. Kost de extra vierge olijfolie minder dan €15,- per liter? Dan is de kans op topkwaliteit zeer klein
6. Uitleg over het productieproces. Dit moet eerlijk, open en innovatief gebeuren!
7. Check de oogstdatum: het is goed om te weten wanneer de olijfolie is geproduceerd. Olijfolie wordt niet beter met de jaren; vers is het beste

Waar op letten olijfolie kopen? De diepte in!

1. De producent: vertrouwen als basis

Het allerbelangrijkste bij olijfolie is dat je de producent kunt vertrouwen. Je wilt de zekerheid dat er met passie en integriteit gewerkt wordt om de mooist mogelijke olie in de fles of het blik te krijgen. Bij Gkazas geloven we in transparantie. We werken op een eerlijke manier samen met Kretense boeren. Daarnaast testen we al onze extra vierge olijfolieën zodat we zeker weten dat die van de hoogste kwaliteit zijn.

2. De gradatie: focus op extra vierge

Wanneer je voor de beste smaak en meest voedingsstoffen wilt gaan, dan is extra vierge olijfolie de soort olijfolie die het beste bij je wensen past. Staat er ‘Pure’, ‘Mild’, ‘Classico’ of simpelweg ‘Olijfolie’ op het etiket? Dan heb je vaak te maken met olie die hevig chemisch bewerkt is om defecten te maskeren. Merk op dat geraffineerde olijfolie niet altijd negatief is, want je kunt middels raffineren op een natuurlijke wijze dit doen.

Wat wel goed is om te noemen: wil je voor een economischere keuze gaan, dan is pomace olijfole een goede keus. Hier maken wij op natuurlijke wijze pomace olijfolie van. We voegen voor extra smaak en voedingsstoffen onze biologische extra vierge olijfolie toe. Een 100% puur en natuurlijk product dus waarvan niks van het originele product verloren gaat!

3. Herkomst: ga voor single origin

Goede olijfolie heeft karakter en dat komt uit de grond. Zoek naar een specifiek land of, nog beter, een specifieke regio. Onze olijven groeien uitsluitend op de zonnige hellingen van Kreta, Griekenland. Dit wordt aangeduid door ‘single origin’ op onze producten. Wanneer je een olijfolie ziet waarop staat dat het een “Mix van oliën uit de EU” is.

In Nederland zie je vaak de afkortingen BOB (Beschermde Oorsprongsbenaming) of BGA (Beschermde Geografische Aanduiding). In het Engels is dit PDO en PGI. Dit garandeert dat de olie ook echt uit de regio komt die op het etiket staat en volgens strikte tradities is geproduceerd. Ook dit zijn dus aanduidingen om naar te zoeken.

4. Verpakking: lucht, licht en warmte

Olijfolie oxideert (wordt slecht) door licht, lucht en warmte. Een transparante fles in een felverlicht schap is een alarmsignaal. Kies voor olijfolie in donker glas of in blik. Bewaar je olie thuis ook op een koele, donkere plek (niet direct naast het fornuis!). Je vindt hier een artikel over het oxideren van olijfolie en olijfolie bewaren.

5. De prijs van kwaliteit

Laten we eerlijk zijn: een liter echte extra vierge olijfolie produceren is een kostbaar en arbeidsintensief proces. Als je in de winkel een fles ziet voor minder dan €15,- per liter, moet je jezelf afvragen waar er op bezuinigd is. Hoe lager de prijs, hoe groter de kans op een inferieur of vermengd product.

6. Een eerlijk en open productieproces

Innovatie en traditie moeten hand in hand gaan. Een goede producent is open over hoe de olie wordt geproduceerd, van boom tot bord. Dit moet eerlijk en innovatief gebeuren, zonder gebruik van hitte of chemicaliën. Op deze manier zorg je ervoor dat de meeste smaak en voedingsstoffen worden behouden én dat de olijfolie zo lang mogelijk houdbaar is.

7. Versheid: de oogstdatum en houdbaarheidsdatum

Je vindt op elke fles of blik olijfolie een THT-datum. Dit zegt iets over de oogstdatum, anders is de olijfolie niet meer (lang) houdbaar. Een hoogwaardige olie begint zijn kwaliteit (smaak en voedingswaarden) rond de 18 maanden na de oogst te verliezen. In tegenstelling tot wat sommigen denken, wordt olijfolie niet beter met de tijd. Vers is altijd het beste. Check daarom altijd de oogstdatum zodat je weet wanneer de olie geproduceerd is.

Als je het olijfolie oogstjaar wilt controleren, kun je dit terugvinden in de batchcode die onderop het blik of op de bovenkant van het blik/de fles staat. Na de eerste twee letters zie je het jaar waarin de olijfolie afgevuld is.

Essentiële olijfolie termen: een woordenlijst

Om een echte kenner te worden, moet je de taal van het etiket spreken. Waar op letten olijfolie kopen? Hier zijn de belangrijkste termen:

1. Extra vierge (extra virgin): de koning onder de olijfoliën. Dit is de eerste persing van de olijven, puur mechanisch verkregen zonder hitte of chemicaliën. Het moet voldoen aan strenge eisen voor smaak, geur en een lage zuurgraad.
2. Koroneiki olijf: de koningin onder de Griekse olijven. Dit kleine olijfje staat wereldwijd bekend om haar hoge concentratie polyfenolen en haar robuuste, fruitige smaakprofiel. Het is de basis van onze olijfolie en zorgt voor die unieke Kretense kwaliteit.
3. Koude persing/extractie: dit betekent dat de temperatuur tijdens het persen nooit boven de 27°C is gekomen. Dit is cruciaal, want bij hogere temperaturen vervliegen de verfijnde aroma’s en gaan gezonde antioxidanten verloren.
4. Zuurgraad (acidity): een chemische graadmeter. Een lage zuurgraad (onder de 0,8%, maar bij topolie vaak onder de 0,3%) laat zien dat de olijven gezond waren en direct na de pluk zijn verwerkt.
5. Organoleptische analyse: een duur woord voor een keuring. Wij laten dit door een lab doen. Zij stellen vast of olijfolie vrij is van defecten en de juiste fruitigheid, bitterheid en scherpte bezit. Pas als een olie zowel chemisch als organoleptisch perfect is, mag deze de titel extra vierge dragen. Echter wordt in de praktijk vaak enkel de zuurtegraad aangehouden voor de kwaliteitsaanduiding.
6. Polyfenolen: dit zijn de krachtige antioxidanten in olijfolie. Ze zijn supergezond voor hart en vaten en geven de olie die karakteristieke ‘prik’ achter in de keel en een bittertje op de tong. Hoe verser de olie, hoe meer polyfenolen.
7. Single origin: dit geeft aan dat de olijfolie uit één specifiek gebied of land komt (zoals onze Kretense olie). Het garandeert een authentiek smaakprofiel, in tegenstelling tot goedkope blends.
8. BOB (PDO) & BGA (PGI): europese keurmerken die de herkomst beschermen. Bob betekent dat alles (productie, verwerking, bereiding) in één gebied gebeurt. Bga is iets minder streng, maar garandeert nog steeds een sterke band met de regio.
9. Pomace olijfolie: olie gemaakt van de pulp die overblijft na de eerste persing. Bij Gkazas maken we dit 100% natuurlijk en mengen we het met extra vierge olie voor een eerlijk, voordelig en smaakvol product.
10. Geraffineerde olie: olie die is behandeld om geur- of smaakfouten te verwijderen. Dit kan op natuurlijke wijze gebeuren, zoals bij onze pomace olijfolie, maar gebeurt vaak met chemische middelen als hexaan. Het is vaak kleurloos en smaakloos totdat er extra vierge olie aan wordt toegevoegd (dan heet het vaak ‘mild’ of ‘pure’).